Chmeľnica

foto

Igła Skalna (Diabelska Skała)

Wyświetlacz

foto

Przełęcz Marmon

Wyświetlacz

foto

Kościół św. Andrzeja

Wyświetlacz

Igła Skalna (Diabelska Skała)

Pomnik przyrody trafnie nazwany Igłą Skalną to ponad 10-metrowa formacja wznosząca się z doliny rzeki Poprad, pomiędzy miejscowościami Chmeľnica i Hajtovka. Z przyrodniczego punktu widzenia jest to odosobniona jurska skała ostańcowa. Ciekawostką jest widoczna działalność erozyjna rzeki, która ją obmywa. Igła Skalna stanowi piękny element krajobrazu i znajduje się w malowniczym otoczeniu przyrodniczym. Z formacją związana jest legenda łącząca jej powstanie z budową Zamku Lubowlańskiego. Budowniczy zamku, szlachcic Lubowlański, miał sprzedać duszę diabłu, aby ten przestał przeszkadzać mu w budowie twierdzy. Gdy zamek został ukończony, Lubowlański pożałował wysokiej ceny, jaką zapłacił, i udał się do pobliskiego klasztoru, aby się wyspowiadać. Rozgniewany diabeł postanowił zniszczyć zamek ogromną, spiczastą skałą. W tym momencie z klasztoru rozległ się dźwięk dzwonu, diabeł utracił swoją moc, a skała wypadła mu z rąk na brzeg rzeki Poprad. Od tego czasu nazywana jest Diabelską Skałą. Pomnik przyrody Igła Skalna (Diabelska Skała) jest dostępny polnymi drogami z miejscowości Chmeľnica i Hajtovka.

#

Przełęcz Marmon

W rejonie przełęczy Marmon znajduje się miejsce, gdzie podczas II wojny światowej rozbił się ciężki bombowiec lotnictwa radzieckiego. Znajduje się tam pomnik upamiętniający to wydarzenie. Na pokładzie rozbitego samolotu znajdowało się czterech członków załogi. Bombowiec należał do jednostki GLPDD (17. Gwardyjski Pułk Lotnictwa Dalekiego Zasięgu). Załoga wystartowała z białoruskiego Mińska z zamiarem zbombardowania strategicznych celów na Węgrzech – węzła kolejowego w Budapeszcie, z przelotem nad naszym terytorium. Po wykryciu awarii, spowodowanej prawdopodobnie uszkodzeniem nad terytorium Polski okupowanej przez nazistów, dwóch członków załogi opuściło samolot. Pilot – Jewgienij Iwanowicz Archipow – skierował maszynę łukiem nad miejscowościami Orlov, Údol i Hromoš na północ. Nad miejscowością Hromoš wysokość lotu była już krytyczna, dlatego załoga musiała pozbyć się ładunku, zrzucając bomby, które niestety trafiły w zabudowania i ludność cywilną. Tuż przed całkowitą katastrofą, za miejscowościami Plavnica i Chmeľnica, pilot wyskoczył z samolotu, a maszyna rozbiła się w leśnym masywie góry Marmon. Szczątki rozbitego samolotu zostały rozebrane przez miejscowych mieszkańców, a niektóre ich części można do dziś znaleźć na strychach domów. W czasie oraz po II wojnie światowej aluminium i inne lekkie metale były bardzo cennym surowcem. Szczyt Marmon (810 m n.p.m.) stanowi ważny element przyrodniczy regionu północnego Spisza i Pienin. Znajduje się w Górach Lubowlańskich. Swoją nazwę zawdzięcza czerwonej skale, która była wydobywana nad miejscowością w kamieniołomie. Materiał ten jest bardzo podobny do marmuru, a okładziny z tej skały można znaleźć m.in. na zamku Wawel w Krakowie.

#

Kościół św. Andrzeja

O kościele św. Andrzeja wiadomo, że został wybudowany już w 1739 roku. W 1900 roku dobudowano kaplicę Grobu Bożego, o czym świadczy napis znajdujący się na jej fasadzie wewnątrz świątyni. W latach 1941–1942, za posługi ks. proboszcza Štefana Putanki, kościół został rozbudowany, a prezbiterium wybudowano na nowo. W tych wojennych latach świątynia została przebudowana w taki sposób, że w posadzce, mniej więcej w połowie, pozostawiono dwa stopnie, które dzielą kościół na starszą i nowszą część. W latach 80. XX wieku odnowiono elewację kościoła oraz pokryto wieżę blachą miedzianą. W okresie od 22.05.2000 do 21.10.2000 wnętrze kościoła zostało całkowicie wyremontowane, z wyjątkiem ołtarza głównego. Uroczystej konsekracji świątyni dokonał 21.10.2000 ks. bp Andrzej Imrich, biskup pomocniczy i wikariusz generalny, z upoważnienia biskupa diecezjalnego ks. bp Františka Tondry. Dzień ten obchodzony jest corocznie jako rocznica poświęcenia kościoła. W 2002 roku wykonano miedziane rynny na wieży kościoła oraz przeprowadzono modernizację i rekonstrukcję całego terenu kościelnego i plebańskiego. Z przodu dziedzińca kościelnego wybudowano mur oporowy o długości około 40 metrów bieżących, dzięki czemu teren został powiększony. Przed plebanią wykopano pomieszczenie dla młodzieży i dzieci – na głębokość 3,20 m od poziomu podłogi budynku plebanii. Ziemię z wykopu wykorzystano za plebanią, gdzie powstał drugi mur oporowy o podobnej długości, a także boisko i przestrzeń do uprawiania sportu. Przed budynkiem plebanii wykonano chodnik od garażu aż do schodów, a w obrębie schodów przeniesiono i powiększono kaplicę Matki Bożej z Lourdes. Pierwotna kaplica znajdowała się za kościołem i została wzniesiona jako wyraz czci i wdzięczności wobec Matki Bożej za powrót z obozów i łagrów na Uralu w Rosji. Kaplica została poświęcona podczas odpustu Matki Bożej Różańcowej 05.10.2002 przez ks. prałata Jána Zentka, wikariusza generalnego, przy udziale ks. Vincenta Dorníka (proboszcza w latach 1978–1986) oraz ks. Štefana Vasilíka – rodaka z Chmeľnicy.

#